Overtreding: Andere overtredingen

Verkeersboete berekenen: vaste bedragen, opdeciemen, draagkracht

8 min leestijd

Inhoudsopgave
  1. Twee soorten verkeersboetes
  2. Hoeveel bedraagt een onmiddellijke inning?
  3. Hoe bepaalt de politierechter de geldboete?
  4. Houdt de rechter rekening met uw inkomen?
  5. Kan ik een verkeersboete afbetalen?
  6. Wat gebeurt er als u niet betaalt?
  7. Welke kosten komen er nog bij?
  8. Veelgestelde vragen
  9. Uw dossier laten nakijken

Hoe wordt een verkeersboete berekend? Dat hangt af van de weg die uw dossier volgt. Bij een onmiddellijke inning of een minnelijke schikking betaalt u een vast bedrag. Komt uw zaak voor de politierechter, dan bepaalt die de geldboete zelf, binnen de grenzen van de wet en verhoogd met de opdeciemen.

Hieronder leest u waarom het bedrag in een vonnis vaak hoger is dan u verwacht en hoe de rechter rekening kan houden met uw financiële situatie. Hoe de procedure zelf verloopt, leest u in ons overzicht over verkeersovertredingen, graden en procedure.

Twee soorten verkeersboetes

Kenmerk Onmiddellijke inning of minnelijke schikking Geldboete van de politierechter
Wie bepaalt het bedrag? Vast bedrag uit de regelgeving, of het parket De rechter, binnen een wettelijke vork
Veroordeling? Nee, de zaak is afgesloten Ja, in uw strafregister
Rijverbod mogelijk? Nee Ja
Rekening met uw inkomen? Nee Ja, als u erom vraagt

Hoeveel bedraagt een onmiddellijke inning?

De bedragen worden bij koninklijk besluit vastgelegd. Op 1 juli 2026 stegen ze met 10%. Volgens de FOD Mobiliteit (bericht van 19 juni 2026) en de federale politie (bericht van 7 juli 2026) gelden nu deze bedragen:

Overtreding Bedrag sinds 1 juli 2026
Eerste graad 64 euro
Tweede graad 128 euro
Derde graad 191 euro
Vierde graad 520 euro
Snelheid: eerste 10 km/u te snel 58 euro
Elke km/u daarboven, binnen de bebouwde kom 12 euro
Elke km/u daarboven, buiten de bebouwde kom 7 euro

Daar komt een administratieve toeslag bij, die volgens de politie in 2026 10,67 euro bedraagt. Wat de graden betekenen, leest u in ons overzicht over verkeersovertredingen. Voor snelheid verwijzen wij naar ons overzicht over snelheidsovertredingen.

Betaalt u de onmiddellijke inning niet, dan kan het parket een minnelijke schikking voorstellen. Het bedrag daarvan bepaalt de procureur des Konings. Betaalt u ook die niet, dan volgt vaak een bevel tot betalen: een hoger bedrag, met een administratieve toeslag. Daartegen kunt u binnen 30 dagen beroep aantekenen, zie ons artikel over beroep tegen een bevel tot betalen.

Hoe bepaalt de politierechter de geldboete?

Stap 1: het strafniveau

Sinds 1 september 2026 zijn de straffen voor verkeersmisdrijven uitgedrukt in de strafniveaus van het nieuwe Strafwetboek. De Wegverkeerswet gebruikt de niveaus 1 tot 3. Elk niveau heeft een eigen vork voor de geldboete. Binnen die vork kiest de rechter vrij het bedrag. Hij kijkt daarbij naar de ernst van de feiten, uw verleden en uw persoonlijke situatie. Neemt hij verzachtende omstandigheden aan, dan kan hij een lager niveau toepassen.

Stap 2: de opdeciemen

Het bedrag dat de rechter kiest, wordt nog vermenigvuldigd met de opdeciemen (wet van 5 maart 1952). Zo past de wetgever alle boetes in één keer aan de inflatie aan, zonder elke wet te wijzigen.

Dat mechanisme is de voorbije maanden twee keer gewijzigd:

Periode Coëfficiënt Gevolg
Tot 31 januari 2026 70 opdeciemen bedrag × 8
Van 1 februari 2026 (wet van 19 december 2025) 90 opdeciemen bedrag × 10
Boetes op basis van het nieuwe Strafwetboek (wet van 16 maart 2026) 2,5 opdeciemen bedrag × 1,25

Waarom plots 1,25? De bedragen in het nieuwe Strafwetboek zijn al met een factor 8 verhoogd. Om ze op het niveau van de oude factor 10 te brengen, volstaat 25% extra. Het vonnis vermeldt meestal de basisboete én het bedrag na verhoging. Dat laatste betaalt u.

Welke regeling geldt voor oudere feiten?

Voor feiten van vóór 1 september 2026 past de rechter de regeling toe die voor u het mildst is. Een zwaardere nieuwe wet werkt niet terug. Voor feiten van vóór 1 februari 2026 speelt ook de oude factor 8 nog mee.

Houdt de rechter rekening met uw inkomen?

Ja, maar alleen als u zelf iets aanbrengt. Artikel 52, §2 van het nieuwe Strafwetboek verplicht de rechter om bij het bepalen van de geldboete rekening te houden met de elementen die u aanvoert over uw financiële draagkracht en uw sociale toestand. Daarmee bedoelt men uw inkomen, uw vermogen, uw levensstandaard en uw lasten.

Onder het wettelijke minimum

Toont u aan dat u in een precaire financiële situatie zit, dan kan de rechter een geldboete opleggen die lager is dan het wettelijke minimum. Onder het nieuwe Strafwetboek volstaat daarvoor elk element dat uw situatie aannemelijk maakt. Een officieel attest is niet meer strikt nodig.

Een kanttekening: de rechter is niet verplicht om onder het minimum te gaan. Het Hof van Cassatie aanvaardde op 22 april 2025 (P.25.0227.N) dat een rechter weigerde de boete te verlagen omdat de beklaagde zelf mee verantwoordelijk was voor zijn moeilijke financiële toestand.

Welke stukken brengt u mee?

  • loonfiches, een uitkeringsattest of uw aanslagbiljet;
  • bewijzen van vaste lasten, zoals huur, een lening of onderhoudsgeld;
  • stukken over schulden of een collectieve schuldenregeling.

De rechter beslist in één vonnis over schuld en straf. Breng die stukken dus mee naar de eerste zitting.

Kan ik een verkeersboete afbetalen?

Ja. Onder het nieuwe Strafwetboek kan de rechter zelf toelaten dat u de geldboete in schijven betaalt, als de omstandigheden dat rechtvaardigen (artikel 52, §2 Strafwetboek). Vraag het dus al tijdens de zitting.

Na het vonnis int de FOD Financiën de geldboete. Ook daar kunt u een afbetaling vragen. Voor een minnelijke schikking kunt u online een spreiding aanvragen via Just-on-web van de FOD Justitie. Doe dat vóór de betaaltermijn verstrijkt.

Wat gebeurt er als u niet betaalt?

Vroeger kon een onbetaalde geldboete worden omgezet in een vervangende gevangenisstraf. Het nieuwe Strafwetboek heeft die afgeschaft, omdat ze vooral mensen zonder geld trof.

Niet betalen blijft wel gevolgen hebben:

  • de overheid kan de boete gedwongen invorderen, bijvoorbeeld met beslag op uw loon, uw rekening of uw goederen;
  • bij onbetaalde verkeersboetes kan een verval van het recht tot sturen volgen tot u betaald hebt. Lees daarover ons artikel over een rijbewijs dat geschorst wordt door een onbetaalde boete.

Welke kosten komen er nog bij?

Wie veroordeeld wordt, betaalt naast de geldboete ook de gerechtskosten en enkele vaste bijdragen, zoals die aan het Fonds voor hulp aan slachtoffers van opzettelijke gewelddaden. Dat zijn geen straffen, maar ze staan wel in het vonnis. Ook de kosten van een bloedanalyse of expertise kunnen ten laste van u worden gelegd.

Veelgestelde vragen

Waarom is mijn boete van de politierechter zo veel hoger dan het bedrag in de wet?

Omdat het bedrag dat de rechter kiest nog wordt vermenigvuldigd met de opdeciemen. Voor feiten van 1 februari 2026 tot en met 31 augustus 2026 was dat in principe een factor 10. Voor boetes op basis van het nieuwe Strafwetboek is dat een factor 1,25, maar die bedragen zijn al hoger vastgelegd. Bovendien komen er gerechtskosten en vaste bijdragen bij.

Hoeveel kost een snelheidsboete in 2026?

Bij een onmiddellijke inning betaalt u sinds 1 juli 2026 58 euro voor de eerste 10 km/u te snel. Per km/u daarboven komt er 12 euro bij binnen de bebouwde kom en 7 euro daarbuiten. Daarbovenop komt een administratieve toeslag. Bij grote overschrijdingen is geen onmiddellijke inning meer mogelijk en beslist het parket over een dagvaarding.

Kan de rechter mijn boete verlagen omdat ik weinig verdien?

Ja. De rechter moet rekening houden met wat u aanbrengt over uw inkomen en uw lasten. Toont u een precaire financiële situatie aan, dan kan hij zelfs onder het wettelijke minimum gaan. Hij is daartoe niet verplicht, en kan er rekening mee houden als u zelf mee verantwoordelijk bent voor uw situatie. Breng dus stukken mee naar de zitting.

Kan ik naar de gevangenis als ik mijn verkeersboete niet betaal?

Nee, niet meer. Het nieuwe Strafwetboek heeft de vervangende gevangenisstraf afgeschaft. Niet betalen heeft wel andere gevolgen: gedwongen invordering, bijvoorbeeld met beslag op uw loon of rekening, en bij verkeersboetes mogelijk een verval van het recht tot sturen tot u betaalt. Vraag tijdig een afbetaling als u niet in één keer kunt betalen.

Uw dossier laten nakijken

Wordt u gedagvaard voor de politierechtbank? Wij bekijken welke regeling voor uw feiten geldt en welke stukken over uw financiële situatie het bedrag kunnen beperken. Neem contact met ons op.

Stand van de wetgeving: 30 september 2026. Wij werken dit artikel bij wanneer de regels wijzigen.

Verwante artikels

Andere overtredingen

Verkeersboete met een bedrijfswagen: wie betaalt?

Geflitst met een bedrijfs- of leasewagen? Wie de bestuurder moet aanduiden, wanneer de werkgever betaalt en of hij de boete van uw loon mag afhouden.

← Terug naar de blog
WhatsApp (opent in een nieuw venster)