Inhoudsopgave
Wie een brief van het parket of een dagvaarding krijgt voor feiten van lang geleden, vraagt zich af of de zaak niet verjaard is. De verjaring is een belangrijk verweermiddel: een verjaarde zaak kan niet meer tot een veroordeling leiden. Maar de regels zijn de voorbije jaren twee keer grondig gewijzigd, en veel informatie die online circuleert, is achterhaald.
Sinds 1 juli 2026 geldt voor alle inbreuken op de Wegverkeerswet één termijn van drie jaar. Tegelijk bestaat de stuiting van de verjaring sinds 2024 niet meer. In dit artikel leest u hoe de verjaring vandaag werkt en wanneer ze in uw dossier een rol kan spelen. Voor vluchtmisdrijf verwijzen wij ook naar ons overzicht over vluchtmisdrijf.
Welke verjaringstermijn geldt voor verkeersovertredingen?
De verjaring van de strafvordering bij verkeersovertredingen staat in artikel 68 van de Wegverkeerswet. De termijn is de voorbije jaren een paar keer verlengd.
| Periode | Algemene termijn | Zwaardere inbreuken |
|---|---|---|
| Vóór de wet van 6 maart 2018 | 1 jaar | 3 jaar |
| Van de wet van 6 maart 2018 tot 30 juni 2026 | 2 jaar | 3 jaar |
| Vanaf 1 juli 2026 | 3 jaar | 3 jaar |
Vóór 1 juli 2026 gold de termijn van drie jaar alleen voor een lijst van zwaardere inbreuken, zoals rijden zonder rijbewijs, vluchtmisdrijf, rijden onder invloed vanaf 0,35 mg/l UAL, dronkenschap, rijden onder invloed van drugs, rijden zonder het opgelegde alcoholslot en rijden tijdens een rijverbod. Voor de andere overtredingen, zoals de meeste snelheidsovertredingen, gold twee jaar.
De wet van 25 mei 2026 heeft dat onderscheid geschrapt. Vandaag geldt voor alle inbreuken op de Wegverkeerswet en haar uitvoeringsbesluiten, waaronder de Wegcode, een termijn van drie jaar.
Let op: die termijn geldt niet voor misdrijven die in het Strafwetboek staan, zoals integriteitsaantasting of doding in het verkeer, en ook niet voor onverzekerd rijden, dat in een aparte wet geregeld is. Daarvoor gelden de termijnen van het gewone strafrecht, die aanzienlijk langer kunnen zijn.
Vanaf wanneer loopt de termijn?
De termijn begint te lopen op de dag waarop de overtreding werd begaan. Niet de datum van het proces-verbaal, niet de datum waarop u de brief ontving en niet de datum van de dagvaarding.
Werd u op 10 augustus 2026 geflitst, dan is de zaak in principe verjaard op 10 augustus 2029, tenzij de verjaring intussen werd geschorst.
Geen stuiting meer
Tot 2024 kon het parket de verjaring stuiten. Elke daad van onderzoek of vervolging binnen de termijn, zoals een verhoor, een kantschrift of een dagvaarding, deed een nieuwe termijn van dezelfde duur lopen. Een zaak kon zo in totaal tot het dubbele van de oorspronkelijke termijn open blijven.
Een hervorming van het strafprocesrecht heeft de stuiting in 2024 afgeschaft. Een proces-verbaal, een verhoor of een brief van het parket verlengt de termijn dus niet meer. Veel websites en oudere brochures vermelden de stuiting nog; die informatie is achterhaald.
Wanneer wordt de verjaring geschorst?
Wat wel bestaat, is de schorsing. Tijdens een schorsing loopt de termijn tijdelijk niet verder. Daarna loopt hij verder vanaf het punt waar hij was blijven staan.
De zaak is aanhangig bij de politierechtbank
De belangrijkste schorsing: zodra de zaak bij de politierechtbank aanhangig is gemaakt, meestal door een dagvaarding, loopt de verjaring niet verder. Wie gedagvaard wordt binnen de drie jaar, kan dus niet meer rekenen op verjaring tijdens de procedure. Vanaf dan beschermt de redelijke termijn u tegen een procedure die te lang aansleept.
Een verzoek tot taalwijziging
Vraagt u de verwijzing van uw zaak naar een rechtbank van een andere taal, dan wordt de verjaring geschorst voor maximaal een jaar, vanaf uw verzoek tot de eerste zitting voor de nieuwe rechtbank. De wetgever voerde die regel in 2018 in omdat taalwijzigingen soms werden gebruikt om een zaak te laten verjaren.
Beroep tegen een bevel tot betalen
Betaalde u een voorstel tot minnelijke schikking niet, dan kan de procureur des Konings een bevel tot betalen uitvaardigen. U kunt daartegen binnen 30 dagen beroep aantekenen bij de politierechtbank. De verjaring is dan geschorst vanaf de dag van uw verzoekschrift tot de dag van het definitieve vonnis.
Andere gevallen
De verjaring is ook geschorst wanneer er een wettelijk beletsel is om de vervolging in te stellen of voort te zetten, en tijdens een procedure van minnelijke schikking of bemiddeling in strafzaken.
De redelijke termijn
Duurt de procedure na de dagvaarding onredelijk lang, dan kan u zich beroepen op de overschrijding van de redelijke termijn. Dat is een recht uit artikel 6 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.
Een overschrijding leidt niet automatisch tot vrijspraak. De rechter kan:
- u eenvoudig schuldig verklaren, zonder straf;
- een straf opleggen onder het wettelijke minimum;
- bij een zeer ernstige overschrijding het verval van de strafvordering uitspreken.
Of de termijn redelijk is, beoordeelt de rechter aan de hand van de complexiteit van de zaak, uw eigen gedrag in de procedure en de houding van de gerechtelijke overheden. Een lange periode van stilstand in een eenvoudig dossier is een sterk argument.
Eens verjaard, altijd verjaard
Wat gebeurt er met een feit dat al verjaard was, wanneer de wetgever de termijn later verlengt? De wet van 6 maart 2018 verlengde de termijn met terugwerkende kracht tot 15 februari 2018, terwijl ze pas op 15 maart 2018 werd gepubliceerd. Het Grondwettelijk Hof heeft die terugwerkende kracht in 2019 afgekeurd, onder meer in zijn arrest nr. 54/2019 van 4 april 2019. Een verjaring die al verworven was, herleeft niet door een nieuwe wet.
Hoe de verlenging van 1 juli 2026 precies werkt voor feiten die toen nog niet verjaard waren, hangt af van de datum van uw feiten en van de overgangsregeling. Laat dat in uw dossier nakijken.
Wat betekent dit in de praktijk?
- Tel zelf na. Noteer de datum van de feiten en tel drie jaar bij. Werd u niet gedagvaard binnen die termijn, en was de verjaring niet geschorst, dan is de zaak verjaard.
- Hoop niet op vertraging. Omdat de verjaring stopt zodra de zaak aanhangig is, heeft het weinig zin om na de dagvaarding op tijd te spelen. Uitstel vragen zonder goede reden levert eerder nadelen op.
- Oudere feiten. Voor feiten van vóór 1 juli 2026 kan nog een kortere termijn van twee jaar of een oude stuitingsregeling een rol spelen. Wij rekenen dat voor u na.
- Verjaring van de straf. Een uitgesproken straf verjaart volgens andere regels. Een rijverbod dat nooit werd uitgevoerd, verdwijnt niet vanzelf na drie jaar.
Veelgestelde vragen
Na hoeveel tijd verjaart een snelheidsovertreding?
Een snelheidsovertreding verjaart na drie jaar, te rekenen vanaf de dag van de overtreding. Dat geldt sinds 1 juli 2026 voor alle inbreuken op de Wegverkeerswet en de Wegcode. Voordien gold voor de meeste snelheidsovertredingen een termijn van twee jaar. Zodra de zaak bij de politierechtbank aanhangig is gemaakt, loopt de verjaring niet verder.
Verlengt een proces-verbaal of een brief van het parket de verjaring?
Nee. Vroeger stuitte zo’n daad van onderzoek of vervolging de verjaring, zodat er een nieuwe termijn begon te lopen. Die stuiting is in 2024 afgeschaft. Vandaag verlengen een proces-verbaal, een verhoor of een brief van het parket de termijn niet. Alleen een schorsing, bijvoorbeeld zodra de zaak bij de rechtbank aanhangig is, houdt de termijn tegen.
Wat als ik gedagvaard word kort voor de drie jaar voorbij zijn?
Dan is de zaak niet verjaard. Het volstaat dat de zaak binnen de termijn bij de politierechtbank aanhangig wordt gemaakt. Vanaf dan loopt de verjaring niet verder, ook niet als het vonnis pas veel later volgt. Duurt de procedure onredelijk lang, dan kan u zich wel op de overschrijding van de redelijke termijn beroepen.
Welke termijn geldt voor vluchtmisdrijf?
Vluchtmisdrijf verjaart na drie jaar vanaf de dag van de feiten. Die termijn gold al vóór de hervorming van 2026. Wordt u samen met het vluchtmisdrijf vervolgd voor integriteitsaantasting of doding in het verkeer, dan gelden voor die misdrijven de langere termijnen van het Strafwetboek. Zie ons artikel over vluchtmisdrijf.
Kan de rechter de verjaring zelf vaststellen?
Ja. De verjaring van de strafvordering is van openbare orde. De rechter moet ze ambtshalve vaststellen, ook als u ze zelf niet inroept. Toch loont het om ze uitdrukkelijk aan te voeren, met een duidelijke berekening, zeker wanneer schorsingen of oude regels een rol spelen.
Uw dossier laten nakijken
Twijfelt u of uw zaak verjaard is? Wij berekenen de termijn aan de hand van de datum van de feiten, de toepasselijke regels en eventuele schorsingen. Neem contact met ons op. Lees ook onze artikels over de bestuurder aanduiden als houder van de nummerplaat en fouten in het proces-verbaal.
Stand van de wetgeving: 29 september 2026. Wij werken dit artikel bij wanneer de regels wijzigen.
Verwante artikels
Verkeersovertreding: graden, boetes en procedure uitgelegd
Wat gebeurt er na een verkeersovertreding? De vier graden, onmiddellijke inning, minnelijke schikking, bevel tot betalen, GAS-boete en politierechtbank.
Bevel tot betalen: beroep aantekenen bij de politierechtbank
Aangetekende brief met een bevel tot betalen? Wat het is, binnen welke termijn u beroep aantekent, hoe dat gaat en welke risico's u neemt.
Verkeersboete berekenen: vaste bedragen, opdeciemen, draagkracht
Hoe wordt een verkeersboete berekend? Vaste bedragen bij een onmiddellijke inning, opdeciemen bij de politierechter, rekening met uw inkomen en afbetaling.