Vluchtmisdrijf en verzekering: wie betaalt de schade?

Een vluchtmisdrijf heeft niet alleen strafrechtelijke gevolgen. Er is ook een financiële kant: wie betaalt de schade van het slachtoffer, en wat als de verzekering daarna bij de bestuurder aanklopt? Bij vluchtmisdrijf en verzekering speelt bovendien een begrip dat veel mensen niet kennen: het verlies van een kans.

In dit artikel leggen wij uit hoe het slachtoffer vergoed wordt, waarom de vlucht zelf een schadepost kan zijn, en wanneer uw verzekeraar zijn uitgaven van u kan terugvorderen. Wat vluchtmisdrijf strafrechtelijk inhoudt, leest u in ons overzicht over vluchtmisdrijf.

Wie vergoedt het slachtoffer na een vluchtmisdrijf?

Elk motorvoertuig in het verkeer moet verzekerd zijn in burgerlijke aansprakelijkheid (BA), volgens de WAM-wet van 21 november 1989. Is de bestuurder die vluchtte gekend, dan vergoedt de BA-verzekeraar van zijn voertuig de schade die hij veroorzaakte. Het slachtoffer kan zich rechtstreeks tot die verzekeraar richten.

Blijft de dader onbekend, dan kan het slachtoffer zich tot het Gemeenschappelijk Motorwaarborgfonds wenden. Het Fonds vergoedt dan in de eerste plaats lichamelijke schade. Stoffelijke schade vergoedt het alleen als er bij hetzelfde ongeval ook aanzienlijk letsel was.

Is iemand gewond als voetganger, fietser of passagier, dan geldt bovendien vaak de automatische vergoeding voor zwakke weggebruikers, los van de schuldvraag.

Bewijst een vlucht dat de dader in fout was?

Nee. Dat is een veelvoorkomend misverstand. Het Hof van Cassatie en de rechtspraak herhalen dat een vluchtmisdrijf geen vermoeden van aansprakelijkheid voor het ongeval doet ontstaan. Wie vluchtte, kan dus perfect in zijn recht geweest zijn bij de aanrijding zelf.

Het slachtoffer moet dus nog altijd bewijzen dat de andere bestuurder een fout maakte die de schade veroorzaakte. Daar wringt het schoentje: net door de vlucht zijn er vaak geen vaststellingen, geen aanrijdingsformulier en geen getuigen.

Wat is het verlies van een kans?

Hier biedt de rechtspraak een oplossing. De vlucht zelf is een fout. Die fout veroorzaakt geen schade aan de wagen, maar wel een ander nadeel: het slachtoffer verliest de kans om te bewijzen dat de andere bestuurder in fout was. Dat verlies heeft een eigen waarde en kan vergoed worden.

Belangrijk: de rechter vergoedt dan niet de volledige schade, maar een percentage. Hoe groot de kans was dat het slachtoffer zijn gelijk zou halen, bepaalt dat percentage. De rechter schat dat naar billijkheid.

Uitspraak	Toegekend deel van de schade
Politierechtbank Brussel, 20 oktober 2016	30%
Politierechtbank Brussel, 5 maart 2018	50%
Politierechtbank Brussel, 30 mei 2011	80%
Politierechtbank Brussel, 20 oktober 2020	95%

Niet alle zaken gingen over een vluchtmisdrijf in strikte zin. Sommige gingen over een bestuurder die ter plaatse niet de nodige vaststellingen wilde doen, zoals een buschauffeur die snel verder reed met enkel een inlichtingenformulier. De redenering is dezelfde.

Wat moet het slachtoffer aantonen?

De politierechtbank van Luik wees er op 6 juni 2005 op dat er eerst materiële aanwijzingen moeten zijn dat de schade wel degelijk van het contact met het andere voertuig komt. Pas daarna kijkt de rechter of de vlucht een kans ontnam. Bewaar dus foto’s, verfsporen en getuigenverklaringen. Meer over het berekenen van uw schade leest u in ons artikel over schadevergoeding na een verkeersongeval.

Voor ongevallen vanaf 1 januari 2025 gelden de nieuwe regels van Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek. De hierboven vermelde uitspraken dateren van daarvoor. Welke regels voor uw ongeval gelden, laat u best nakijken.

Kan de verzekeraar het geld van de dader terugvorderen?

De BA-verzekeraar betaalt het slachtoffer eerst. Daarna kan hij in bepaalde gevallen zijn uitgaven terugvorderen van de verzekerde. Dat heet verhaal. De verhaalgronden staan in de polis en in het koninklijk besluit van 16 april 2018 over de verplichte BA-autoverzekering. Dat besluit verving de oude modelovereenkomst van 14 december 1992.

Belangrijke verhaalgronden zijn onder meer:

het ongeval opzettelijk veroorzaken;
het ongeval veroorzaken in dronkenschap of onder invloed van drugs;
rijden zonder geldig rijbewijs of tijdens een rijverbod;
de verplichtingen uit de polis niet naleven, als de verzekeraar daardoor nadeel lijdt.

Behalve bij opzet is het verhaalbedrag wettelijk beperkt.

Vluchtmisdrijf is geen verhaalgrond op zich

Vluchtmisdrijf staat niet in die lijst. Maar vaak vlucht een bestuurder net om een ademtest te ontlopen. Dan kan de verzekeraar niet meer bewijzen dat de bestuurder dronken was, en verliest hij zijn verhaal.

De rechtspraak past ook hier het verlies van een kans toe. De verzekeraar hoeft dan niet te bewijzen dat de bestuurder zeker dronken zou zijn bevonden. Het volstaat dat de vlucht hem die kans ontnam.

De rechtbank van Luik kende op 14 februari 2017 aan een verzekeraar 60% toe van wat hij had betaald. De rechtbank verwees naar een bloedalcoholgehalte van 1,74 g/l, dat op zich niet volstond om dronkenschap te bewijzen.
De politierechtbank van Neufchâteau schatte de verloren kans op 27 augustus 2024 op twee derde van het bedrag dat de verzekeraar anders had kunnen terugvorderen.

Wat dronkenschap precies is en hoe ze bewezen wordt, leest u in ons artikel over dronkenschap of alcoholintoxicatie.

En uw eigen schade via de omnium?

Een omnium of waarborg eigen schade is een gewone contractuele verzekering. Wie een uitkering vraagt, moet bewijzen dat het schadegeval gedekt is. Wie door zijn vlucht elke vaststelling onmogelijk maakt, staat dan zwak.

De politierechtbank van Antwerpen oordeelde op 24 juni 2005 dat een verzekerde die door zijn vluchtmisdrijf elk bewijs onmogelijk maakte, zich niet kan verschuilen achter het feit dat de verzekeraar geen uitsluiting kan bewijzen. Zo’n houding is te kwader trouw. In de praktijk betekent een vlucht dus vaak dat u uw eigen schade zelf draagt. Lees daarnaast de voorwaarden van uw eigen polis: sommige bevatten bijkomende uitsluitingen.

Veelgestelde vragen

Betaalt mijn BA-verzekering de schade als ik ben doorgereden?

Ja. Uw BA-verzekeraar moet het slachtoffer vergoeden, ook na een vluchtmisdrijf. Het slachtoffer kan zich rechtstreeks tot hem richten. Daarna kan de verzekeraar in bepaalde gevallen het bedrag van u terugvorderen, bijvoorbeeld als u dronken of onder invloed van drugs reed, of als u uw verplichtingen uit de polis niet naleefde. Vluchtmisdrijf op zich is geen verhaalgrond.

Wat betekent verlies van een kans bij vluchtmisdrijf?

Het betekent dat het slachtoffer door de vlucht de kans verloor om de schuld van de andere bestuurder te bewijzen. De rechter vergoedt dan niet de volledige schade, maar een deel ervan, naar gelang van hoe groot die kans was. In de rechtspraak werd tussen 30 en 95% van de schade toegekend. Het slachtoffer moet wel aantonen dat de schade van het contact met het andere voertuig komt.

Is wie vlucht automatisch aansprakelijk voor het ongeval?

Nee. Een vluchtmisdrijf doet geen vermoeden ontstaan dat de vluchtende bestuurder het ongeval veroorzaakte. Het slachtoffer moet de fout nog altijd bewijzen. Lukt dat niet door de vlucht, dan kan het wel een vergoeding krijgen voor het verlies van de kans om die fout te bewijzen. Die vergoeding is doorgaans lager dan de volledige schade.

Kan de verzekeraar geld terugvorderen als hij niet kan bewijzen dat ik dronken was?

Soms wel, via het verlies van een kans. Als u vluchtte en daardoor geen ademtest of bloedproef mogelijk was, kan de verzekeraar stellen dat u hem de kans ontnam om dronkenschap te bewijzen. Rechtbanken kenden verzekeraars zo 60% of twee derde toe van het bedrag dat zij anders konden terugvorderen. De verzekeraar moet wel concrete aanwijzingen voor alcoholgebruik aanbrengen.

Vergoedt mijn omnium de schade aan mijn eigen auto na een vluchtmisdrijf?

Reken er niet op. U moet zelf bewijzen dat het schadegeval gedekt is. Wie door zijn vlucht elke vaststelling onmogelijk maakte, staat daarbij zeer zwak, en rechtbanken zien het aanvoeren van dat gebrek aan bewijs soms als kwade trouw. Bekijk ook de voorwaarden van uw polis op bijkomende uitsluitingen.

Uw dossier laten nakijken

Vordert een verzekeraar geld van u terug na een vluchtmisdrijf, of werd uw eigen schade niet vergoed omdat de tegenpartij vluchtte? Wij bekijken de polis, de verhaalgrond en het bewijs. Neem contact met ons op. Lees ook ons artikel over verweer bij vluchtmisdrijf.

Stand van de wetgeving: 30 september 2026. Wij werken dit artikel bij wanneer de regels wijzigen.