Inhoudsopgave
- Wat is het Gemeenschappelijk Motorwaarborgfonds?
- Wanneer komt het Fonds tussen?
- Welke schade vergoedt het Fonds?
- Welke termijn geldt voor het Motorwaarborgfonds?
- Hoe dient u een aanvraag in?
- Verhaal op de eigenaar van een onverzekerd voertuig
- Het verschil met artikel 29bis
- Veelgestelde vragen
- Uw dossier laten nakijken
U wordt aangereden door een wagen die doorrijdt, of door een bestuurder zonder verzekering. Wie betaalt dan uw schade? In België bestaat daarvoor een vangnet: het Gemeenschappelijk Motorwaarborgfonds, ook wel het Belgisch Gemeenschappelijk Waarborgfonds genoemd.
Het Fonds komt tussen wanneer er geen verzekeraar is die de schade betaalt. Maar het betaalt niet alles, en er geldt een strikte termijn. In dit artikel leest u wanneer u een beroep kunt doen op het Fonds, welke schade het vergoedt, hoe u een aanvraag indient en wat het verschil is met de regeling voor zwakke weggebruikers. Het hoort bij ons overzicht verkeersongeval: wat moet u doen en wie is aansprakelijk?.
Wat is het Gemeenschappelijk Motorwaarborgfonds?
Het Fonds is een instelling die gefinancierd wordt door alle verzekeraars die in België BA-autoverzekeringen aanbieden. Zijn opdracht staat in de WAM-wet van 21 november 1989, vooral in artikel 19bis-11. Het Fonds treedt op in de plaats van een aansprakelijke die geen verzekering heeft of die niet gekend is.
Het Fonds vergoedt als het ware in naam van de aansprakelijke. Daarom moet vaststaan dat een motorrijtuig het ongeval veroorzaakte en dat u zelf niet aansprakelijk bent.
Wanneer komt het Fonds tussen?
De belangrijkste situaties zijn:
- De dader is onbekend. De bestuurder reed door en het voertuig kon niet worden geïdentificeerd, bijvoorbeeld na een vluchtmisdrijf.
- Het voertuig was niet verzekerd. De verplichte BA-verzekering ontbrak of was geschorst. Zie ons artikel over onverzekerd rijden.
- Het voertuig was gestolen. De verzekeraar van de eigenaar hoeft de schade die een dief veroorzaakt niet te dekken; het Fonds neemt die over.
- De verzekeraar is insolvent, bijvoorbeeld na een faillissement.
- Een toevallig feit (overmacht). De bestuurder die het ongeval veroorzaakte, gaat vrijuit omdat hij het niet kon voorkomen, bijvoorbeeld door een plots onwel worden.
Het Fonds komt niet tussen bij vandalisme, bij diefstal van spullen uit uw wagen, bij een aanrijding met wild voor uw eigen schade, of bij een ongeval waarbij alleen voetgangers of fietsers betrokken waren.
Welke schade vergoedt het Fonds?
| Situatie | Lichamelijke schade | Stoffelijke schade |
|---|---|---|
| Dader onbekend | Ja | Alleen bij aanzienlijk letsel |
| Voertuig onverzekerd | Ja | Ja |
| Voertuig gestolen | Ja | Ja, maar niet voor de eigenaar van het gestolen voertuig |
| Verzekeraar insolvent | Ja | Ja |
| Toevallig feit | Ja | In principe niet |
Onbekende dader: aanzienlijk letsel
Bij een onbekende dader is de hoofdregel dat alleen lichamelijke schade wordt vergoed: medische kosten, inkomensverlies, ongeschiktheid, pijn en morele schade. De schade aan uw auto of fiets valt daar in principe buiten.
Op die regel bestaat een belangrijke uitzondering. Liep iemand bij hetzelfde ongeval aanzienlijk lichamelijk letsel op, dan vergoedt het Fonds ook de stoffelijke schade. Volgens het Fonds gaat het om letsel dat leidde tot:
- het overlijden van het slachtoffer;
- een tijdelijke ongeschiktheid van minstens 30 dagen;
- een blijvende invaliditeit van minstens 15%;
- een ziekenhuisopname van minstens zeven dagen.
Een vrijstelling op de stoffelijke schade, zoals die vroeger gold, bestaat voor ongevallen sinds 19 januari 2003 niet meer.
Hoe letselschade berekend wordt, leest u in ons artikel over schadevergoeding na een verkeersongeval.
Welke termijn geldt voor het Motorwaarborgfonds?
U moet uw aanvraag indienen binnen vijf jaar na de dag van het ongeval. Het Fonds beschouwt dat als een strikte vervaltermijn: hij kan niet worden geschorst of gestuit, ook niet door onderhandelingen of een lopende strafzaak. Wie te laat is, verliest zijn recht.
Hoe later u zich meldt, hoe moeilijker het bovendien wordt om te bewijzen dat een onbekend voertuig het ongeval veroorzaakte.
Hoe dient u een aanvraag in?
- Doe meteen aangifte bij de politie. Zeker bij een onbekende dader is een proces-verbaal, opgesteld kort na de feiten, vaak het belangrijkste bewijs dat er een ander voertuig betrokken was.
- Verzamel uw bewijzen: foto’s, namen van getuigen, camerabeelden, medische attesten en facturen.
- Meld het ongeval aan het Fonds. Dat kan per e-mail, per post, via de website van het Fonds of met een aangetekende brief. Alleen een aangetekende brief bewijst met zekerheid op welke dag u uw aanvraag verstuurde.
- Volg uw dossier op. Het Fonds onderzoekt of het moet tussenkomen en laat eventueel een medisch onderzoek uitvoeren.
Bent u het niet eens met de beslissing of het voorgestelde bedrag, dan kunt u het Fonds voor de rechtbank dagvaarden. Over schadevergoeding na een verkeersongeval oordeelt de politierechtbank.
Verhaal op de eigenaar van een onverzekerd voertuig
Wie een voertuig in het verkeer laat komen zonder verzekering, riskeert veel meer dan een straf. Heeft het Fonds de slachtoffers van een onverzekerd voertuig vergoed, dan kan het dat bedrag volledig terugvorderen van de eigenaar van dat voertuig (artikel 19bis-14, §5 van de WAM-wet). Voor ongevallen sinds 22 juni 2017 richt dat verhaal zich volgens het Fonds op de eigenaar.
Die eigenaar kan het bedrag bovendien niet doorschuiven naar de bestuurder, ook niet als de bestuurder het ongeval veroorzaakte en wist dat er geen verzekering was. Alleen bij een opzettelijk veroorzaakt ongeval is dat anders. Het Grondwettelijk Hof oordeelde in zijn arrest nr. 136/2025 van 23 oktober 2025 dat die regeling het eigendomsrecht niet schendt: de verzekeringsplicht rust in de eerste plaats op de eigenaar.
De eigenaar van het onverzekerde voertuig kan voor zijn eigen schade ook geen vergoeding van het Fonds krijgen.
Het verschil met artikel 29bis
Het Fonds en artikel 29bis van de WAM-wet worden vaak door elkaar gehaald. Ze hebben een ander doel.
| Vraag | Artikel 29bis WAM | Motorwaarborgfonds |
|---|---|---|
| Voor wie? | Voetgangers, fietsers, passagiers | Elk slachtoffer dat niet aansprakelijk is |
| Wie betaalt? | De verzekeraar van het betrokken motorrijtuig | Het Fonds, als er geen verzekeraar is |
| Fout nodig? | Nee | Ja, van de onbekende of onverzekerde bestuurder, of een toevallig feit |
| Welke schade? | Lichamelijke schade en kledij | Volgens de situatie (zie tabel hierboven) |
Beide regelingen kunnen samenlopen. Wordt een fietser aangereden door een wagen die doorrijdt, dan is er geen verzekeraar om de 29bis-vergoeding te betalen. Het Fonds neemt die rol dan over. Meer over de regeling voor zwakke weggebruikers leest u in ons artikel over artikel 29bis.
Veelgestelde vragen
Betaalt het Motorwaarborgfonds de schade aan mijn auto na vluchtmisdrijf?
In principe niet. Bij een onbekende dader vergoedt het Fonds alleen lichamelijke schade. De schade aan uw wagen wordt enkel vergoed als iemand bij hetzelfde ongeval aanzienlijk letsel opliep, zoals een ziekenhuisopname van minstens zeven dagen. Voor de schade aan uw auto kunt u meestal alleen terecht bij uw eigen omnium. Lees ook ons artikel over parkeerschade en vluchtmisdrijf.
Hoelang heb ik om het Fonds aan te spreken?
U moet uw aanvraag indienen binnen vijf jaar na de dag van het ongeval. Het Fonds ziet dat als een vervaltermijn die niet kan worden geschorst of gestuit. Stuur uw aanvraag bij voorkeur aangetekend, zodat u de datum kunt bewijzen. Wacht niet te lang: hoe sneller u zich meldt, hoe makkelijker u de feiten kunt aantonen.
Wat als ik werd aangereden door een onverzekerde bestuurder?
Dan vergoedt het Fonds uw schade, zowel lichamelijk als stoffelijk, zoals de verzekeraar dat had moeten doen. Laat altijd de politie vaststellingen doen, zodat vaststaat wie de bestuurder en de eigenaar waren en dat er geen verzekering was. Het Fonds vordert het bedrag nadien terug van de eigenaar van het onverzekerde voertuig.
Moet ik een proces-verbaal hebben om het Fonds aan te spreken?
Het Fonds moet overtuigd zijn dat een motorrijtuig het ongeval veroorzaakte. Een proces-verbaal dat kort na de feiten werd opgesteld, is daarvoor het sterkste bewijs, zeker bij een onbekende dader. Doe daarom altijd zo snel mogelijk aangifte bij de politie. Zonder pv wordt het veel moeilijker om uw aanvraag te laten slagen.
Ik ben eigenaar van een onverzekerde wagen. Kan het Fonds alles van mij terugvorderen?
Ja. Het Fonds kan het volledige bedrag dat het aan de slachtoffers betaalde, van u terugvorderen, ook als iemand anders met uw wagen reed. U kunt dat bedrag niet verhalen op de bestuurder, tenzij het ongeval opzettelijk werd veroorzaakt. Het Grondwettelijk Hof bevestigde dat in 2025. Laat nakijken of de verzekering wel correct werd geschorst.
Uw dossier laten nakijken
Werd u aangereden door een onbekende of onverzekerde bestuurder, of vordert het Fonds een bedrag van u terug? Wij bekijken uw situatie en begeleiden uw aanvraag of verweer. Neem contact met ons op. Lees ook ons artikel over vluchtmisdrijf, schadevergoeding en verzekeraar.
Stand van de wetgeving: 30 september 2026. Wij werken dit artikel bij wanneer de regels wijzigen.
Verwante artikels
Verkeersongeval: wat moet u doen en wie is aansprakelijk?
Betrokken bij een verkeersongeval? Wat u ter plaatse moet doen, wanneer u de politie belt, wie aansprakelijk is en hoe u schadevergoeding krijgt.
Aanrijdingsformulier invullen: tips en valkuilen
Hoe vult u het Europees aanrijdingsformulier correct in, wat is de bewijswaarde, moet u tekenen en kan u het achteraf nog wijzigen?
Autoschade na een ongeval: gebruiksderving en waardevermindering
Herstelling of totaal verlies, gebruiksderving per dag, huurwagen, btw en waardevermindering: welke autoschade vergoedt de tegenpartij na een ongeval?