Rijbewijs onmiddellijk ingetrokken: hoelang en wat nu?

Wie te veel heeft gedronken of positief test op drugs, moet vaak zijn rijbewijs meteen inleveren. Die onmiddellijke intrekking is nog geen straf: de rechter heeft zich nog niet uitgesproken. Het is een beveiligingsmaatregel van het parket. Toch voelt ze voor de meeste mensen als een straf, zeker als ze voor hun werk moeten rijden.

Dit artikel hoort bij onze overzichten over rijden onder invloed van alcohol en rijden onder invloed van drugs.

Tijdelijk rijverbod en intrekking: twee verschillende maatregelen

Na een positieve controle zijn er twee mogelijke maatregelen, die vaak samen worden toegepast:

Het tijdelijk rijverbod. Dit is een verbod om te rijden gedurende een korte periode, sinds 1 juli 2026 altijd 12 uur bij rijden onder invloed. Het geldt voor alle voertuigen. De politie legt het ter plaatse op.
De onmiddellijke intrekking van het rijbewijs (artikel 55 Wegverkeerswet). Die duurt in principe 15 dagen en geldt voor de voertuigen waarvoor een rijbewijs nodig is. Het parket beslist erover, meestal telefonisch na contact met de politie ter plaatse.

Wanneer kan het parket uw rijbewijs intrekken?

Bij alcohol

een ademanalyse van 0,35 mg/l UAL (0,8 promille) of meer. Sinds februari 2026 passen de parketten die grens landelijk toe. Tot dan volgde de intrekking in de meeste arrondissementen pas vanaf 0,50 mg/l, en vóór 2023 vanaf 0,65 mg/l;
een weigering zonder wettige reden van de ademtest, de ademanalyse of de bloedproef;
dronkenschap;
duidelijke tekenen van alcoholgebruik, wanneer er om een andere reden dan een weigering geen test mogelijk was;
vluchtmisdrijf in combinatie met dronkenschap of een concentratie van minstens 0,35 mg/l UAL.

Bij drugs

een positieve speekseltest;
een weigering zonder wettige reden van de speekseltest of speekselanalyse;
een weigering met een wettige reden, of de onmogelijkheid om genoeg speeksel af te nemen, samen met een positieve checklist;
een negatieve speekseltest, maar wel een vastgestelde dronkenschap of soortgelijke staat.

Andere gevallen

Artikel 55 geldt ook buiten alcohol en drugs, onder meer bij vluchtmisdrijf, bij zware snelheidsovertredingen, bij bepaalde zware overtredingen van de Wegcode en bij een ongeval met zwaar letsel of een dode door een zware fout.

Hoe lang duurt de intrekking?

In principe 15 dagen, te rekenen vanaf de dag waarop u het rijbewijs inlevert.

Het parket kan de politierechtbank vragen om de intrekking te verlengen tot maximaal drie maanden (artikel 55bis). De rechtbank beslist daarover binnen 15 dagen. U wordt opgeroepen en kunt uw standpunt laten horen, bij voorkeur met een advocaat. In die procedure kan het nuttig zijn om aan te tonen waarom u uw rijbewijs nodig hebt en waarom een verlenging niet nodig is.

Rechters zien de verlenging als een tijdelijke veiligheidsmaatregel, niet als een straf. Dat heeft gevolgen voor uw verweer. De politierechtbank van West-Vlaanderen (afdeling Brugge) verlengde op 22 januari 2026 de intrekking van een bestuurster tot drie maanden, na een ongeval en een positieve speekseltest op cocaïne. Zij had zelf verklaard dat ze wekelijks drugs gebruikte. De rechter wees haar argumenten op basis van het recht op een eerlijk proces (artikel 6 EVRM) af, net omdat het niet om een straf gaat, en weigerde vragen aan het Grondwettelijk Hof te stellen. Wat telt, is of u op dit moment een gevaar in het verkeer vormt. Leg dus vooral stukken voor die tonen dat dit niet zo is.

Hoe krijgt u uw rijbewijs terug?

Na afloop van de termijn krijgt u uw rijbewijs terug (artikel 56). De brief van het parket of de politie vermeldt waar u het kunt ophalen, meestal bij de politiezone of de griffie die het in bewaring heeft.

In bepaalde gevallen kunt u het parket vragen om het rijbewijs vroeger terug te geven, bijvoorbeeld om dringende beroepsredenen. Het parket beslist daar vrij over. Een goed onderbouwd verzoek maakt wel een verschil.

Rijden tijdens de intrekking

Rijden tijdens een intrekking is een afzonderlijk misdrijf, dat streng wordt bestraft (artikel 30, §3 Wegverkeerswet). Dat geldt niet alleen voor de eerste 15 dagen, maar ook voor de periode waarmee de politierechtbank de intrekking verlengde (Cass. 26 januari 2016, P.15.0590.N). Sinds een wetswijziging van 2016 staat dat ook uitdrukkelijk in de wet. De rechter beschouwt het doorgaans als een verzwarende omstandigheid in het hoofddossier. Wacht dus altijd tot u het rijbewijs effectief terug in handen hebt. Zie ook ons artikel over rijden tijdens een rijverbod.

De intrekking en de latere straf

De intrekking is geen straf. De politierechter kan later nog een rijverbod opleggen. Hoe dat rijverbod werkt, leest u in ons overzicht over het rijverbod of verval van het recht tot sturen. De periode waarin uw rijbewijs al was ingetrokken, wordt wel verrekend met dat latere rijverbod. Wie 15 dagen zijn rijbewijs kwijt was en daarna een rijverbod van een maand krijgt, moet het dus nog ongeveer 15 dagen missen. Bewaar daarom de documenten die tonen wanneer u het rijbewijs inleverde en terugkreeg.

De intrekking en het nieuwe vervolgingsbeleid

Omdat de drempel voor intrekking bij alcohol sinds 2026 op 0,35 mg/l ligt, verliezen veel meer bestuurders hun rijbewijs meteen dan vroeger. Bij een intrekking volgt vaak ook een dagvaarding voor de politierechtbank in plaats van een minnelijke schikking. Bereid u daar tijdig op voor. Zie ook ons artikel over ademtest en ademanalyse, want een correcte berekening van het resultaat kan bepalen of u net boven of onder de grens valt.

Veelgestelde vragen

Waar haal ik mijn rijbewijs terug na een intrekking?

Meestal bij de politiezone of de griffie die het rijbewijs in bewaring heeft. De brief die u bij de intrekking kreeg, of een latere brief van het parket, vermeldt waar en vanaf wanneer u het kunt ophalen. Neem uw identiteitskaart mee. Rij pas opnieuw als u het rijbewijs effectief terug in handen hebt.

Kan ik in beroep gaan tegen een onmiddellijke intrekking?

Tegen de intrekking van 15 dagen zelf staat geen gewoon beroep open. U kunt het parket wel gemotiveerd vragen om het rijbewijs vroeger terug te geven, bijvoorbeeld om dringende beroepsredenen. Vraagt het parket een verlenging, dan wordt u opgeroepen voor de politierechtbank en kunt u zich daar verdedigen.

Mag ik tijdens de intrekking met een bromfiets rijden?

Nee. De intrekking geldt voor de voertuigen waarvoor een rijbewijs nodig is, ook een bromfiets klasse B. Bovendien geldt het tijdelijk rijverbod van 12 uur ter plaatse voor alle voertuigen. Twijfelt u over een bepaald voertuig, vraag het dan na voor u vertrekt.

Telt de intrekking mee als ik later een rijverbod krijg?

Ja. De periode waarin uw rijbewijs al ingetrokken was, wordt verrekend met het rijverbod dat de politierechter later oplegt. Wie 15 dagen zonder rijbewijs zat en een rijverbod van een maand krijgt, moet het dus nog ongeveer 15 dagen missen. Bewaar de documenten over de inlevering en de teruggave.

Wat als ik tijdens de intrekking toch rijd?

Rijden tijdens een intrekking is een afzonderlijk misdrijf, dat streng wordt bestraft. Het maakt uw positie in het hoofddossier ook zwakker: de rechter ziet het doorgaans als een verzwarende omstandigheid. Het risico is dat u uiteindelijk een veel langer rijverbod krijgt.

Uw dossier laten nakijken

Werd uw rijbewijs ingetrokken, of dreigt een verlenging? Wij staan u bij, ook in de verlengingsprocedure voor de politierechtbank. Neem contact met ons op.

Stand van de wetgeving: 30 september 2026. Wij werken dit artikel bij wanneer de regels wijzigen.